Salvador Dali ve sürrealist reklamlar silsilesi

Bir reklam yüzü olarak Dali.

11.08.2014 - 15:10 | Arzu Nilay Kocasu

Salvador Dali ve sürrealist reklamlar silsilesi
Facebook
Twitter
Google+
LinkedIn
+

Yıl 1968. Salvador Dali, bıyıklarını titreten Lanvin Çikolataları’ndan bir ısırık alıp artık pek çokları için alametifarikası haline gelmiş olan deliliğini reklam sektörünün hizmetine sunduğunda 64 yaşındaydı. Şöhreti eserlerinin ötesine geçen ve hayat verdiği sanat eserleri kadar hayatı yaşama biçimiyle de 20’nci yüzyıl sanat tarihinin en önemli figürlerinden biri olan Dali, sanatseverler için olduğu kadar markalar için de son derece kıymetliydi şüphesiz.

Biyografi yazarı Meryle Sescrest’in iddiasına göre bir dakikalık bir reklam filmi için en az 10 bin dolar isteyen Salvador Dali’nin lüks sevdasını nasıl finanse ettiğini tahmin etmek pek de zor olmasa gerek. Evet, rivayete göre Dali bir paragözdü. Öyle ki, sürrealizmin kurucu babalarından André Breton’un Dali’ye isim ve soyisminin anagramı olan “Avida Dollars” [Fransızca avide à dollars – paraya susamış] lakabını taktığı biliniyor.

Lanvin Çikolataları’ndan Alka-Seltzer‘e, Veterano’dan Braniff’e kadar pek çok markanın tanıtımı için kamera önüne geçen Salvador Dali’nin parçası olduğu reklam filmleri bir dönemin reklamcılık anlayışını irdelemek adına kıymetli bir kaynak teşkil ediyor.

Her ne kadar şaşırtıcı gelse de, Salvador Dali’nin sektörlerle kurduğu bu ilişkinin münferit olduğunu söylemek hata olur. Dali’den daha az şaşırtıcı olmakla birlikte Andy Warhol‘un da bir zamanların reklam yüzü olduğu doğru.

Yine de Salvador Dali’nin ekranlara uzak bir isim olmadığını belirtmekte fayda var. İspanyol yönetmen Luis Bunuel ile birlikte çektiği 1929 tarihli sürrealist kısa film Un Chien Andalou dünya genelinde büyük bir üne kavuşan Dali’nin Walt Disney ile gerçekleştirdiği işbirliğinden doğan Destino adlı kısa film de çalışmalarının başladığı 1945’ten 58 yıl sonra tamamlanarak 2003 yılında The Walt Disney Company tarafından izleyicilerin beğenisine sunuldu ve aynı yıl en iyi animasyon filmi dalında Oscar’a aday gösterildi.

Kaynak: Open Culture ve YouTube