Alexa yalan söyleyebilir mi?

Yapay zekâ teknolojileri gelişirken komplo teorisyenleri de boş durmuyor.

30.03.2017 - 16:14 | Tuğba Dülger Özöğretmen

Alexa yalan söyleyebilir mi?
5
paylaşım
Facebook
Twitter
Google+
LinkedIn
+
Nedir?

Bir kadının Amazon’un sanal asistanı Alexa’ya, CIA’ye bağlı olup olmadığını sorduğu videoyu izleyenleriniz vardır. Videoda görüldüğü üzere Echo Dot bu soruyu yanıtsız bırakıyor. Kadın soruyu iki kez tekrarlıyor ancak Echo sessizliğini sürdürüyor. İşte bu noktada komplo teorisyenleri devreye girdi. Video eğlenceli olmaktan öteye gitmiyor; ancak Daily Mail’in “tık tuzağı” başlığı o soruyu gündeme getirdi: Alexa yalan söyleyebilir mi?

The Palmer Group CEO’su Shelly Palmer Ad Age’te kaleme aldığı makalede işte bu soruyu irdeledi.

Alexa nasıl çalışıyor?

Amazon’a göre “Alexa Ses Servisini (Alexa Voice Service-AVS) bir mikrofon ve hoparlöre sahip herhangi bir cihaza akıllı ses kontrolü eklemek için kullanabilirsiniz”. Alexa “machine learning” sürecinden geçerek konuştuğunuzu algılıyor, sorunuzu anlıyor ve talebiniz doğrultusunda bilgiyi yönlendiriyor. Alexa’yı herhangi bir uygulama için ses kontrol sistemi olarak düşünmek mümkün. Telefonunuzda bir tuşa basmak yerine konuşmanız yeterli oluyor.

Ancak Alexa söylediğiniz şey hakkında “düşünmüyor”, sistem talebinizi algoritmalar üzerinden değerlendirerek size en doğru sonucu vermeye çalışıyor. Bu aynı Google, Spotify ya da Amazon’un arama çubuğuna bir şey yazmak gibi. Arama sonucunun size verdiği ürün ya da şarkıyla, Alexa’nın size söyledikleri arasında fark yok.

Önceden programlanmış yanıtlar

Alexa’nın önceden programlanmış yanıtlarında pek fazla yapay zekâ devreye girmiyor. Basit bir numaradan ibaret olay. Kendisine “yumurta mı tavuktan, tavuk mı yumurtadan çıkar?”, “nerede doğdun?”, “kaç kilosun?” gibi sorular sorduğunuzda, muhtemelen sevimli ve komik yanıtlar alacaksınız. Çünkü Alexa önceden programlanmış binlerce yanıt barındırıyor.

Peki, bu yanıtlardan bazıları yalan olabilir mi? Tabii ki. Sistem geri dönüşe nasıl programlandıysa o şekilde dönüş yapıyor. Ancak asıl soru, Alexa’nın yalan söyleyip söyleyemeyeceği değil. Birileri üçüncü parti bir veri sistemine “yalan” bilgiler işleyebilir mi? Tabii ki. Ancak bunun anlamı ne ki?

Alexa yalan söyleyebilir mi?

Aslında sorduğunuz şey…

Alexa’nın yalan söyleyip söyleyemeyeceğinden ziyade aslında sormak istediğiniz şey “Alexa Voice Services’ın bir soruyu değerlendirmeden geçirerek bilinçli olarak yanlış yanıt vermesi mümkün mü?” olabilir. Yanıt ise hayır. Çünkü sistem bu şekilde çalışmıyor. Söylediğiniz şeyi algıladıktan sonra, bilgiyi ilgili veri tabanı üzerinden geçiriyor, yanıt için bekliyor ve ardından sizinle konuşuyor. Buna karşın bu konuda farklılaşan poker oyunları var. Ancak onların çalışma sistemleri de Alexa’dan farklı.

Yapay zekâ ve yalan

Herhangi bir antropoloğa bebeklerin –üstelik sadece insanlar değil- ne kadar hızlı yalan söylemeyi öğrendiklerini sorun. Yavru hayvanların, annelerinin ilgilerini çekmek için farklı ağlama sesleri çıkarmayı öğrenmeleri yalnızca birkaç saat alıyor. Açlık ağlaması, bebeğin aç olmadığı ancak annesinin ilgisini çekmek istediği zamanlarda da kullanılabiliyor. Avını kandırmak için kamuflaj ya da cazibesini kullanan binlerce hayvan ve bitki var.

Canlılar doğumdan itibaren yalan söylemeye başlarlar. Bunu yapmak için doğal olarak seçilmişlerdir. Gün gelecek, yapay zekâ da aynısını yapacak. Bu kaçınılmaz.

Yazının tamamına Adage.com üzerinden ulaşabilirsiniz.

Kaynak: Advertising Age